Yapay Zeka Işığında İnsanın Evrimi

Evrim, popülasyon içi gen ve özellik dağılımlarının nesiller içerisindeki değişimidir ¹. Evrim teorisi bir yandan tartışıladursun biz yapay zeka ışığında insanın evrimine bir göz atalım.

Evrimin temel bir doğa kanunu olduğunu biliyoruz. Canlılık bundan önce, şu andaki haliyle var olmadı ve bundan sonraki süreçte de bu şekilde kalmayacak. Bunu sadece insan değil, birçok türün değişimi ile tespit ettik. Fosil kayıtları, arkeolojik kazılarda elde edilen veriler, gen haritaları gibi birçok veri bize evrim gerçeğini gösterdi.

Evrim mekanizmaları, evrimin neden ve nasıl gerçekleştiği ile ilgili birçok kapsamlı teori ortaya attı. Bu mekanizmalardan biri de elbette seçilim mekanizması. Bilindiği üzere doğada hiçbir canlı kara kaşı, kara gözü için var olmadı. Seçilim baskısı onları şimdiki duruma getirdi. Diğer bireylere göre daha avantajlı olan bireyler soyunu devam ettirme şansı buldu. Bu bireylerin soyunda da diğer bireylere göre daha avantajlı olanlar seçildi, avantajsız olanlar elendi. Tabi bu seçilim işlemi herhangi bir güç tarafından tetiklenmek zorunda da değildir.

İnsanın Evrimi

İnsan evriminin dijital modellemesi.
İnsan evriminin dijital modellemesi.

İnsanın (Homo Sapiens) evrimi de diğer birçok tür gibi uzun zaman dilimlerinde gerçekleşmiş ve seçilim baskısı insanı bugünkü haline getirmiştir. Elbette ki bugünkü halimizle de kalmayacağız.

Henüz 4 ayak üzerinde yürüyen atalarımız dünyada yaşamaktayken dünyanın dört bir yanına dağılmaya başladığımız ve bulunduğumuz coğrafyaya uyum sağlamaya çalıştığımız bilim insanları tarafından dile getirildi. Ağaçta meyve toplayarak beslenen bu canlılar geniş ovalara çıktığında avcılara karşı savunmasız kalabiliyorlardı. Ancak iki ayağı üzerinde durabilenler avcıları daha yaklaşmadan sezebildi ve hayatta kalma oranı da dört ayağı üzerinde yürüyenlere göre daha fazla oldu.

İnsan evriminde buna benzer örnekler çoğaltılabilir. Şimdi ise önümüzde daha ilginç bir seçilim baskısı var. Üstelik bu seçilim baskısı insan tarafından geliştirildi: “Yapay Zeka“.

Yapay zekanın gelecekte birçok mesleği bitireceği tahmin ediliyor. Şu anda bile bazı fabrikalar tamamen insansız üretim yapıyor. Tayvan’lı teknoloji devi Asus ekran kartı üretiminde sadece yapay zekalı robotları kullanarak insan eli değmeden üretimi yapıyor. Elon Musk’ın şirketlerinden Tesla yapay zeka destekli otomobilleri ile sürücüsüz otomobil dünyasına yön veriyor. Hala geliştirme aşamasında olan bu sistem arada bir direksiyona dokunmanızı istiyor ancak yeteri kadar geliştiğinde muhtemelen buna da gerek olmayacak.

Her türlü sektörde yapay zekanın yaygınlaşması elbette ki insanı da etkileyecek. İnsanların çalışması gereken yeni sektörler doğacak ve mevcuttaki birçok sektörden insan faktörü silinecek. Bu yeni sektörlerin büyük çoğunluğu ise benim tahminlerime göre “Bilim, teknoloji, sanat, ar-ge, analiz, raporlama, yazılım” gibi alanlara yoğunlaşacak.

Bu bahsetmiş olduğum alanların genel olarak ortak özelliği nitelikli (donanımlı) insan olmayı gerektirmesi. Yani kısaca daha zeki olanlar avantaj sağlayıp bu dünyaya ayak uydurmaya devam ederken, biraz daha az zeki olanlar bu seçilim baskısı sebebi ile elenecek. Burada alınacak, üzülecek herhangi bir olumsuzluk yok zira evrim bir doğa kanunudur.

Anlaşılan o ki uzak gelecekte bizi daha zeki insan nesli bekliyor. Belki o zaman daha zeki insanlar bilime, teknolojiye ve araştırmalara daha çok yoğunlaşır ve bunun sonucunda savaşlar biter; hak, özgürlük, adalet gibi kavramlar sözde kalmaz. Şimdilik sadece bir ütopya…

Önemli Not: Bu yazıda geçen hiçbir cümle akademik bir kaynak olma iddiasında değildir. Bu yüzden bu yazıdaki içeriklerin doğruluğunu teyit etmeden herhangi bir içerikte kaynak olarak kullanmayınız.